Schijf van 5: meer planten en thee & minder vlees en alcohol

Schermafbeelding 2015-11-05 om 11.33.56De schijf van vijf, zo’n beetje de voedselbijbel van Nederland, gaat veranderen. Op basis van wetenschappelijk onderzoek naar het effect van voeding op de 10 meest voorkomende chronische ziekten zoals hart- en vaatziekten, diabetes en kanker, heeft de Gezondheidsraad gisteren nieuwe Richtlijnen Goede Voeding (RGV) uitgebracht. Die worden vervolgens door het Voedingscentrum verwerkt in de schijf van vijf. Enkele highlights? meer planten, minder vlees en minder alcohol, meer thee.

Minder vlees
De Gezondheidsraad adviseert het eten van rood vlees, met name van bewerkt vlees, te beperken omdat men aanwijzingen heeft dat er een hoger risico is op beroerte, diabetes, darmkanker en longkanker. Dit is overigens meer aan de orde bij bewerkt vlees dan bij totaal rood vlees. Men benadrukt daarbij wel dat dit niet betekent dat we geen vlees meer mogen eten, het bevat immers ook nuttige voedingsstoffen en er is geen verband gevonden tussen het eten van vlees in het algemeen en een hoger risico op chronische ziekten.

Meer planten
Daarnaast meer groente en fruit eten, dit verlaagt de bloeddruk en daarmee het risico op hart- en vaatziekten en beroerte. Groene bladgroenten zoals spinazie, andijvie en sla, verlagen bovendien het risico op diabetes en longkanker. Omdat we gemiddeld dagelijks maar 125 gram groente en 90 gram (mannen) tot 120 gram (vrouwen) fruit eet, geldt nog meer dan ooit: ‘Eet 2 ons groente en 2 stuks fruit’. En meer peulvruchten, een nog onbekende op het bord van vele Nederlanders. De helft van de bevolking eet nooit of nauwelijks peulvruchten, maar ze verlagen het cholesterol en daarmee de kans op hart- en vaatziekten. Dus meer: bruine bonen, witte bonen, sojabonen, linzen, kikkererwten, spliterwten

Meer thee, minder alcohol
Daarnaast blijft men hameren op de suikerhoudende drankjes zoals vruchtendrank,frisdranken en sportdranken met suiker waarvan de jeugd nog steeds zo’n driekwart liter per dag drinkt. Eén of twee glazen per dag verhoogt al het risico op diabetes. Beter is het om thee te drinken, zwarte, groene of kruidenthee. En liever filterkoffie dan espresso omdat filterkoffie de cholesterolverhogende stoffen cafestol en kahweol opvangen. Maar voordat iedereen massaal de koffieautomaat in de ban doet, koffieautomaten kunnen zowel in de categorie ongefilterde als gefilterde koffie vallen afhankelijk van het type automaat, de soort en hoeveelheid koffie en het soort filter. Verder is men wat terughoudender met alcohol. Het matig gebruik van alcohol verlaagt wel de kans op hart- en vaatziekten, diabetes en dementie. Maar er zijn zeker ook risico’s aan verbonden. ‘Een glas per dag’ is daarom van de schijf gehaald.

Supplementen
Tot slot blijft men er ook bij dat supplementen bij een gevarieerd voedingspatroon niet nodig zijn. Iedereen krijgt zo de juiste vitamines en mineralen vanzelf binnen. Uitgezonderd bepaalde bevolkingsgroepen zoals vitamine D voor ouderen en foliumzuur voor vrouwen die zwanger willen worden. Maar in het algemeen heeft het gebruik van voedingssupplementen, naast een gezond voedingspatroon, geen meerwaarde als het gaat om het voorkomen van chronische ziekten. Voor wie meer wil weten over nieuwe Richtlijnen Goede Voeding (RGV) en de impact op de schijf van vijf, kijk op de site van het Voedingscentrum.